کارآفرینی
برخی از تعاریف کارآفرینی:
1- "پیتر دراکر" معتقد است کارآفرین کسی است که فعالیت های اقتصادی کوچک و جدیدی را با سرمایه خود شروع می کند. ارزش ها را تغییر می دهد و ماهیت آنها را دچار تحول می نماید.
به عنوان مثال کشور سوئد از زباله برق تولید می کند یا در کشور ما ایران از زباله ها انواع کود شیمایی و غیر شیمیایی تولید می شود.
پس کار آفرین یعنی: ارتقاء بازده منابع از سطحی به سطح بالاتر.
به نظر "شومپیتر" چون کارآفرینی نیروی محرکه و موتور توسعه اقتصادی است؛ ریسک پذیر بوده و عدم حمایت در اول راه را به دنبال دارد. مهم
1. کارآفرینان کسانی هستند که فرصتهايي را تشخیص می دهند که در نظر دیگران ممکن است بغرنج جلوه کند. مهم
2. کارآفرینان پیشگامان موفقیتهای تجاری کنونی هستند. پس انقلاب کارآفرینان به اندازه انقلاب صنعتی اهمیت دارد.
3. کارآفرینی خلق و ایجاد چیزهای ارزشمند از هیچ است.
4. کارآفرینی عامل مزیت رقابتی ملت ها و یکی از شاخص های عمده توسعه می باشد.
2- انواع کارآفرینی:
ابتدا چنین به نظر می رسد که فقط سرمایه دار می تواند کارآفرین باشد؛ اما در فرآیند کارآفرینی می بینیم که یک کارمند جزء هم می تواند کارآفرین باشد. بنابراین انواع کارآفرینی عبارت است از:
1. کارآفرینی انفرادی: که شامل کارآفرینی مستقل و کارآفرینی سازمانی
2. کارآفرینی گروهی: از افراد کارآفرین در قالب و چهارچوب سازمانی مساعد، تعهد و همکاری به وجود می آید. افراد کارآفرین باید روحیه کار تیمی داشته باشند. شامل کارآفرینی شرکتی و کارآفرینی اجتماعی می باشد.
کارآفرینی شرکتی- فرآیندی است که یک شرکت طی می کند تا همه افراد آن به کارآفرینی تشویق شده و تمام فعالیت های کارآفرینانه فردی و گروهی به طور مستمر، سریعتر و راحتتر در شرکت انجام پذیرد.
کارآفرینی اجتماعی: که در آن سازمانها افراد را در شروع کسب و کارهای انتفاعی یاری می دهند.
3- ویژگیهای کارآفرینی: (براي امتحان 5 مورد) مهم
1- افرادی هستند که تفاوت ایجاد می کنند و فرصتهایی را برای کسب و کار ایجاد می کنند.
2- افرادی هستند که به موقع فرصتها را تشخیص داده و از آن استفاده مطلوب می کنند.
3- افرادی هستند که با هدف دستیابی به منابع مورد نیاز به شدت تلاش می کنند.
4- از طریق ارائه محصولات، خدمات یا شیوه های جدید ارزش ایجاد می کنند.
5- ایجاد کننده شبکه های اجتماعی مطلوب بوده و اهل مذاکره هستند.
6- از چگونگی و چرایی فرصت ها و جایگاه خود شناخت دقیق دارند.
7- خود سرمایه ایجاد می کنند و در ایجاد سرمایه اجتماعی و ملی نقش مهمی دارند. البته سرمایه های اجتماعی و مولفه های آن مهمترند. (سرمایه های اجتماعی: آگاهی اجتماعی، اعتماد اجتماعی، مشارکت رسمی و غیررسمی، اعتماد سیاسی)
8- کار آفرینان ریسک پذیرند.
9- کارآفرینان در مقابل سختی ها و مشکلات خویشتن دار و مقاوم هستند.
10- کار آفرینی مستلزم خلاقیت و نوآوری است.
4- ویژگیهای کارآفرینان از نظر تئوریسین ها (نظریه پردازان): مهم
1- مرکز کنترل درونی دارند. یعنی به خود ایمان داشته و معتقدند که شکست و پیروزی را در کنترل خود دارند و به شانس و اقبال و سرنوشت نسبت نمی دهند.
2- استقلال طلبی دارند. یعنی کار را به شیوه خود و برای خود انجام می دهند. نیاز به استقلال، عامل دستیابی به اهداف است.
3- مخاطره پذیری (خطر کردن)
4- آینده نگری (برنامه ریزی دارند و آینده را می بینند).
5- خلاقیت و نوآوری دارند.
(عناصر کارآفرینی) (خلاقیت بعنی: توانایی گسترش ایده جدید و کشف راههای جدید به صورت بالقوه).
(نوآوری) نوآوري یعنی: عملی ساختن محصول یا خدمت از ایده ای خلاق به صورت بالفعل).
6- خوش بینی یا عدم پارانوئید(بدبینی). کارآفرینان مشکلاتی هم دارند؛ دچار تردید و تزلزل می شوند. اما اعتماد به نفس بالایی دارند.
7- تحمل ابهام ( پذیرفتن عدم قطعیت به عنوان بخشی از زندگی؛ آمادگی مقابله با شرایط مبهم، ناقص و غیر قطعی، تهدید فرصت.
8- تحمل شکست، شکست یک تجربه جدید است. به واقع بینی به شکست می نگرند و افسرده نمی شوند.
9- توانایی ساخت تیمهای کاری(میل به استقلال رقبت او را مسدود نمی کند و روحیه کار تیمی دارد.
5- فرآيند كارآفريني: ايجاد شركت جديد نتيجهي فرآيند است كه عوامل زيادي برآن تاثير دارند. اين فرآيند چهار مرحله دارد. 1. شناسايي و ارزيابي فرصتها 2. تدوين طرح تجاري 3. تامين منابع مورد نياز 4. ادارهي بنگاه تاسيس شده. مهم
6- عوامل موثر بر فرآيند كار آفريني: 1. شريك اقتصادي و بازاري (منابع مالي- نيروي كار- تسهيلات فيزيكي- زيرساختهاي اقتصادي- خدمات تخصصي) 2. ساختار و پويايي صنعت (اندازه بازار- رشد بازار- ساختار بازار) 3. ساختار قوانين و مقررات (سيستم مالياتي- سيستم حقوقي- قوانين كنترل قيمت- سيستم حمايتي) 4. سرمايه هاي اجتماعي (سلسله مراتب اجتماعي- ميزان محروميت اجتماعي- حركت افراد بين طبقات اجتماعي- آگاهي اجتماعي- مشاركتهاي رسمي و غير رسمي- اعتماد اجتماعي) 5. فرهنگ ( احترام به كارآفرينان- احترام به استقلال- ديدگاه نسبت به شكست در كار- شبكه كارآفريني- اعتماد) 6. سيستم آموزشي (تدريس كارآفريني در دورهةاي تحصيلي- توجه به يادگيري براي عمل)7. جنبههاي فرد مربوط به كارآفريني- تجربه كاري- تجربه مديريتي- مشاغل قبلي) تحصيلات (سوابق آكادميك- رشته و گرايش تحصيلي) ظرفيت كارآفريني (تمايل به مخاطره، ريسك پذيري- تحمل كار سخت- انعطاف پذيري)8. عوامل جمعيت شناسي (سن- جنس- شغل والدين) اين موارد در جوامع مختلف يكسان نيست. مهم
7-كارآفريني تكنو لوژيك: كارآفريني تكنو لوژيك يعني توسعه يافته، به روز، مدرن، پيشرفت جهاني باشد- نوآوري با استراتژي دانش ارتباط مستقيم دارد. راه رسيدن به هدف را استراتژي ميگويند. راهبرد يعني هدف.
8- تاثيرات كارآفريني: بهترين تاثير توسعه اقتصادي است و تاثيرات ديگر آن، 1. بهبود كيفيت زندگي 2. افزايش بهره وري (نوآوري ميتواند در زمينه توليد- ارائه خدمات، رضايت مشتري، اشتغال، انتقال تكنولوژي- توليد رفاه، ثروت و سرمايه و رقابت نقش مهم و به سزايي داشته باشد) از نظر فاكس وبر فرهنگ كارآفريني در سطح تعامل انسانها (ارتباط دونفره) با يكديگر شكل ميگيرد. شخصيت، ارزشها، نگرشها و باورهاي فرد نسبت به كارآفريني تحت تاثير تعامل وي با ساير افراد جامعه شكل ميگيرد.
9-نقش كارآفرينان: ايجاد اشتغال، انتقال تكنولوژي، عامل ترغيب و تشويق سرمايه گذار، شامل شناخت فرصتها، ايجاد بازارهاي جديد، عامل كاهش بروكراسي اداري، روان كننده تغيير، عامل رفع تنگناهاي بازار.
جلسه چهارم سوال از كتاب كارآفريني
10-عناصر خلاقيت (مهم): آمابل سه عنصر زير را اجزاي اصلي خلاقيت ميداند:
1. مهارتهاي مربوط به موضوع
2. مهارتهاي مربوط به خلاقيت
3. مهارتهاي مربوط به انگيزه (بيروني و دروني)
11- مهارتهاي مربوط به موضوع: اين مهارتها عبارتند از دانش و شناخت ما نسبت به حقايق، اصول ونظريات آن موضوع كه از طريق استعداد، تجربه و آموزش در آن حوزه بدست ميآيد.
12- مهارتهاي مربوط به خلاقيت: شكستن عادات، كنارگذاشتن روشهاي فكري گذشته و استفاده از روشهاي نوين، به تعويق انداختن قضاوت و ارزيابي ايدهها، درك مسائل پيچيده به هنگام مواجه شدن با آنها و تلاش براي حل اين مسائل، وسعت فكر و برقراري ارتباط ميان ايدههاي متفاوت.
13- مهارتهاي مربوط به انگيزه: آمابلي در طي تحقيقات خود بيان ميكند كه انگيزه دروني مهمترين نقش را در خلاقيت ايفا ميكند. ولي در يك طرح پژوهشي به اين نتيجه رسيده كه نوع ويژهاي از انگيزه بيروني ميتواند در خدمت انگيزه دروني قرار گيرد. هرنوع عامل بيروني كه احساس كفايت فرد را حمايت كند به انگيزه دروني خواهد افزود.
14- ويژگيهاي افراد خلاق: نظم زياد، پشتكار مواجه با مشكلات و شكست، استقلال، تحمل ابهام، ريسك پذيري، اعتماد به نفس. مهم
15- موانع خلاقيت را نام ببريد و يكي را توضيح دهيد. مهم
الف) موانع فردي خلاقيت، آن دسته از عواملي هستند كه ناشي از ويژگيهاي شخصيتي فرد ميباشند. نداشتن اعتماد به نفس، ترس از انتقاد و شكست پذيري، تمايل به همرنگي و همگوني، عدم تمركز ذهني، عدم تمايل به ارتباط اجتماعي، عدم انعطاف پذيري، عادت زدگي، منفي نگري به خود و جامعه.
ب) موانع محيطي، 1. موانع اجتماعي 2. موانع سازماني 3. موانع اقتصادي 4. موانع فرهنگي 5. موانع تاريخي 6. موانع كلان ساختاري 7. موانع بتليغاتي.
16- الگوي معروف حل خلاق مسائل «اسبورن- پارنز» را بنويسيد.
- حقيقت يابي، ايده يابي، راه حل يابي، پذيرش يابي.
17- الگوي آلبرشيت (مهم): آلبرشيت معتقد است كه شخص خلاق اطلاعات پيرامون خود را جذب ميكند و براي بررسي مسائل، راههاي مختلفي را مورد بررسي قرار ميدهد؛ زماني كه ذهن فرد خلاق از اطلاعات خام انباشته شد شروع به كار ميكند و پس از تجزيه و تحليل و تركيب اطلاعات، رهيافتي براي مسائل ارائه مي كند. او معتقد است خلاقيت پنج مرحله را شامل ميشود: جذب اطلاعات، الهام، آزمون، پالايش و عرضه.
18- تكنيك طوفان ذهني (مهم): اين تكنيك يكي از شيوههاي برگزاري جلسات و مشاوره و دستيابي به انبوهي از ايدهها براي حل خلاق مساله ميباشد كه توسط «الكس اس اسبورن» ابداع شد. و فقط شيوهاي براي توليد ايده (مرحله دوم حل خلاق مسئله) و آغاز راه ميباشد. اينترنت ابزار بسيار مفيد وكارايي در تكنيك طوفان ذهني است. ايده دهي افراد بدون هيچ ترسي از انتقاد و خجالت به خاطر نبود حضور فيزيكي با آرامشي بيشتر وخيالي آسوده تر انجام مي شود.
19- تعريف كردن مسئله (مهم): در اين مرحله به وسيله تمركز بيشتر و كامل تر بر موضوع و نيزدرك عميقتر و بسط و گسترش آن ميتوان به تعريف درست تر و كاملتري از موضوع رسيد. تعريف و درك صحيح از مسئله به قدري در حل خلاق مسئله اهميت دارد كه گفته ميشود 90% حل مسئله است.
20- تكنيك دلفي جزء كدام گروه است؟ نام ببريد و به صورت تحليلي توضيح دهيد(خيلي مهم): اين تكنيك از نام معبد دلفي در يونان گرفته شده است. وافراد در اين روش به صورت كلامي و رو در رو درگير بحث نميشوند. بلكه ابتدا رئيس گروه، موضوع را به همه اعلام ميكند سپس هر يك از افراد به طور جداگانه ايدههايشان را به صورت كتبي براي رئيس گروه ارسال ميكنند. رئيس گروه ايدهها را براي تك تك اعضا ميفرستد. و از آنها ميخواهد كه نسبت به ايدههاي ديگران فكر كنند و اگر ايده جديدي به نظرشان ميرسد به آنها اضافه كنند. اين عمل چندين با تكرار ميشود؛ تا در نهايت اتفاق آراء بدست آيد. تكنيك دلفي يك روش غير تعاملي گروهي است و براي جمعآوري ايدهها از كارشناسان در مناطق جغرافيايي است.
21- اصول نوآوري (مهم): عمل گرا باشيد، محصول، سرويس يا فرايند را ساده و قابل درك كنيد،به محصول، سرويس يا فرايند، جهت گيري مشتري پسند بدهيد، با كم شروع كنيد، اهداف عالي داشته باشيد، امتحان و آزمايش كنيد و بازبيني نماييد. از شكستها درس بگيريد، يك زمان بندي معين را دنبال كنيد، به فعاليتهاي قهرمانانه پاداش دهيد، كار كنيد و كار كنيد.
22- انواع نوآوري (نسبتا مهم):1. نوآوري در منابع و مواد خام اوليه،2. نوآوري در محصول 3. نوآوري در روشها و فرايند توليد 4. نوآوري در تشكيلات وسازمان اداري و اجرايي 5. نوآوري در بازار(ورود به بازارهاي جديد)
23- موانع نوآوري (مهم): 5مورد،
- عدم تشويق و حمايت از پيشتازان و حاميان نوآوري
- دسترسي نداشتن به منابع امكانات و تجهيزات
- نداشتن وقت آزاد براي فكر كردن در باره ايده نو
- عدم اطمينان از سرقت ايدهها
- عدم آگاهي از معيارهاي ارزيابي ايدههاي نو
- دسترسي نداشتن به اطلاعات موثق، شفاف، مرتبط و به موقع
- اطلاعات بيش از حد
- تعارض تنش و نارضايتي كاركنان
- فقدان دورنماي مشترك نسبت به نوآوري
- افق زماني كوتاه مدت براي سودآوري
24- سطوح نوآوري (مهم): «آلتشولر» دانشمند روسي طي سالهاي متمادي تحقيقات، انواع نوآوري را به پنج سطح تقسيم كرد:
1. سطح استاندارد، راه حلهاي معمولي و بديهي
2. سطح بهبود، نوآوري هاي كوچك در يك موضوع
3. اختراع در حوزه فنآوري موجود، نوآوري بزرگ در يك تكنولوژي
4. اختراع خارج از حوزه فنآوري موجود، نوآوري خارج از محدوده تكنولوژي
5. اكتشاف، اين سطح به خارج از محدوده دانش زمان تعلق دارد.
25- اهداف كسب و كار را نام ببريد و شامل چه فعاليتهايي ميشوند؟ مهم
1. اهداف اجتماعي: شامل توليد و ارائه كالاها و خدمات كيفي، رعايت عدالت اجتماعي، برخورد منصفانه با عرضه كنندگان، نشاط، شادابي و پويايي اجتماعي و كاهش ناهنجاريها.
2. اهداف اقتصادي: شامل سود رضايت بخش، ايجاد و حفظ مشتريان، ايجاد نوآوريها، ايجاد توسعه رفاه و استفاده كارآمد از منابع.
26- گامهاي ضروري براي كسب و كار را نام ببريد و دو مورد را توضيح دهيد.
۱- یافتن ایده ای برای ارائه خدمات یا تولید محصولات به گونه ای متفاوت از دیگران
2- در نظر گرفتن منابع مورد نیاز برای پیاده سازی اهداف
3- شناختت خویشتن
4- شناخت محیط اطراف
5- ایجاد مهارت و توسعه ویژگی ها
6- محاسبه ریسک ها و نترسیدن از شکست
7- تعیین اهداف مهم
8- برقراری ارتباط از طریق ایجاد شبکه ارتباطی
9- برخورداری از حمایت مطمئن
27- سازمان دهي را تعريف كنيد. عبارت است از شناسايي و گروه بندي فعاليت ها، تعيين اختيار و مسئوليتهاي شاغلين، تعيين مراتب سطوح و ايجاد هماهنگي بين وظايف و فعاليتها.(هركاري را چه كسي، چه زماني، چگونه و زيرنظر چه كسي و با چه اختياراتي انجام ميدهد.)
28- فرآيند سازمان دهي شامل چند مرحله است؟ توضيح دهيد. شامل سه مرحله است.
- طراحي كارها و فعاليتهاي مورد نظر
- دسته بندي فعاليت ها در قالب پستهاي سازماني
- برقراري رابطه بين مشاغل و پستهاي سازماني به منظور دستيابي به اهداف مشترك